Nieuwe ontwikkelingen bij arbeidsongeschiktheid

Interessante veranderingen in het arbeidsrecht op een rij.

Afschaffing compensatie Transitievergoeding met één jaar uitgesteld
In de miljoenennota, die afgelopen week werd gepresenteerd, staat dat de compensatieregeling transitievergoeding (CRTV) niet per 1 januari 2027, maar per 1 januari 2028 zal worden afgeschaft. Hierdoor worden werkgevers per 1 januari 2028 niet meer gecompenseerd voor het betalen van de transitievergoeding aan werknemers die 2 jaar lang arbeidsongeschikt zijn en daardoor hun baan verliezen. 

Loondoorbetalingsverplichting bij ziekte staat ter discussie
Het huidige stelsel van loondoorbetaling bij ziekte knelt voor (met name kleine en middelgrote) werkgevers. Op 8 september 2026 heeft de minister van Werk en Emancipatie daarom zes scenario’s gepresenteerd voor aanpassing van de loondoorbetalingsverplichting bij ziekte. In één van de scenario’s wordt de loondoorbetaling verkort van twee naar anderhalf jaar. Een ander scenario heeft betrekking op de aanpassing van de hoogte van de loondoorbetaling bij ziekte. Daarnaast is gekeken naar het collectiviseren van het tweede ziektejaar, het inkorten van de loonsanctie naar maximaal 26 weken, het vereenvoudigen van een ontslagaanvraag na langdurige arbeidsongeschiktheid en het uitbreiden van de no-riskpolis met de doelgroep tweede spoor re-integratie. 
De scenario’s in de brief van de minister zijn geen voorstellen, maar zijn de basis voor verder overleg met de Kamer en sociale partners. 

De discussie over de verplichtingen voor werkgevers gaat niet alleen over kosten, of effectiviteit, maar ook over rechtvaardigheid: welke verdeling van risico’s van ziekte en arbeidsongeschiktheid tussen (individuele) werkgever, werknemer en overheid vinden we nog rechtvaardig?

Het huidige systeem verplicht werkgevers om 104 weken 70% van het salaris (max dagloon) van een zieke werknemer door te betalen. De directe verlaging van het inkomen tot 70%, zoals in de wet geregeld bij ziekte van een werknemer, wordt echter niet veel toegepast. In vrijwel alle cao's en vele arbeidsovereenkomsten wordt het salaris in het eerste jaar van ziekte aangevuld tot 100%. Deze aanvulling van 30% op de wettelijke loonbetalingsverplichting, is vanuit sociaal oogpunt heel mooi, maar verzwakt (volgens o.a. het CPB) ook de prikkel voor zieke werknemers om zo snel mogelijk te re-integreren. 

Om de kosten van verzuim te beperken, zouden cao-partijen, werknemers en werkgevers die niet gebonden zijn aan een cao, nu al kunnen afspreken om de bovenwettelijke aanvullingen op de loonbetaling bij ziekte te verkorten, of verlagen. Een aanpassing in de wet is daar niet voor nodig. Wel overeenstemming (in de polder) en een brede kijk op verzuim. De uitgewerkte scenario's zijn mooie uitgangspunten voor een de discussie over de toekomst van het huidige stelsel. 

Het is overigens wel de vraag of de minister kan/moet ingrijpen in de door cao-partijen, en individuele werkgevers, vrijwillig gemaakte (collectieve) afspraken om de loonbetalingsverplichting aan te vullen. Dat schuurt met de vrijheid op collectief onderhandelen.

Lees mee, en oordeel zelf! Bekijk de brief van de minister en de uitgewerkte scenario's